Thị trường xuất bản quốc tế mỗi năm đều có những thời điểm sôi động đặc biệt, và Hội chợ Sách London 2026 là một ví dụ rõ ràng cho điều đó. Diễn ra trong ba ngày tại Olympia London và khép lại vào ngày 12 tháng 3, sự kiện năm nay mang đến một bầu không khí được nhiều người trong ngành mô tả là “buzzy and busy” – náo nhiệt và đầy năng lượng. Với hơn 1.005 đơn vị trưng bày và hơn 33.000 khách tham dự, hội chợ tiếp tục khẳng định vai trò là một trong những trung tâm giao dịch bản quyền quan trọng nhất của ngành xuất bản toàn cầu.
Emma Lowe, giám đốc hội chợ, cho biết lượng người tham dự năm nay nhìn chung khá mạnh mẽ, dù vẫn bị ảnh hưởng phần nào bởi những khó khăn trong việc di chuyển của các đại diện đến từ Trung Đông, Ấn Độ và Úc do căng thẳng đang diễn ra tại Iran. Dù vậy, điều mà nhiều người tham gia cảm nhận rõ nhất vẫn là nhịp độ làm việc dồn dập và tinh thần tích cực lan tỏa khắp các gian hàng. Theo Lowe, phản hồi chung từ những người tham dự là họ đã có thể tiến hành nhiều cuộc trao đổi hiệu quả và đạt được các thỏa thuận kinh doanh đáng kể.
Ảnh: Ed Nawotka
Không khí lạc quan này cũng được David Steinberger, CEO của Open Road Integrated Media, xác nhận khi ông cho rằng thị trường sách hiện tại đang ở trạng thái khá lành mạnh. Điều khiến mọi người hào hứng nhất không chỉ là việc mua bán bản quyền mà còn là những ý tưởng mới và những cuốn sách mới đang chuẩn bị ra mắt.
Một trong những chủ đề được bàn luận nhiều tại hội chợ năm nay lại không phải là một cuốn sách cụ thể, mà là địa điểm tổ chức trong tương lai. Bắt đầu từ năm sau, Hội chợ Sách London sẽ chuyển sang tổ chức tại Excel London ở khu Docklands. Theo Lowe, phản ứng ban đầu của các nhà xuất bản và đại diện ngành khá tích cực. Để giúp các đơn vị tham gia làm quen với không gian mới, ban tổ chức đã triển khai các chuyến tham quan hàng tháng cũng như các tour trực tuyến, đồng thời phối hợp chặt chẽ với Hiệp hội Các Nhà Xuất Bản Mỹ và Hiệp hội Đại diện Tác giả Anh nhằm cập nhật thông tin cho các đơn vị trưng bày.
Tuy nhiên, giá trị cốt lõi của hội chợ vẫn nằm ở hoạt động mua bán bản quyền cho các tác phẩm tiếng Anh. Nhiều nhà xuất bản cho biết họ đang nhận thấy một xu hướng đáng chú ý: độc giả ngày càng quan tâm đến những câu chuyện tích cực và mang lại cảm giác hy vọng. Karen Brochu từ House of Anansi Press chia sẻ rằng các nhà xuất bản hiện đang tìm kiếm nhiều hơn những cuốn sách có cái kết lạc quan, những câu chuyện mang lại cảm giác nâng đỡ tinh thần. Trong bối cảnh thế giới đầy biến động, nhu cầu về những câu chuyện tích cực dường như trở nên mạnh mẽ hơn bao giờ hết.
Một ví dụ được nhắc đến nhiều là cuốn tiểu thuyết I See You’ve Called in Dead của John Kenny. Câu chuyện kể về một người viết cáo phó trung niên vô tình đăng cáo phó của chính mình lên mạng, và sau đó rơi vào tình huống dở khóc dở cười khi sếp của anh tin rằng anh đã qua đời nên không thể sa thải anh. Theo Anne Messitte của Zibby Media, cuốn sách có sức hấp dẫn rộng rãi và đã bán bản quyền tại Đức và Hàn Quốc.
Ở phía điện ảnh và truyền hình, Jake Bauman từ Sony Pictures Entertainment nhận xét rằng năm nay không có một tác phẩm nổi bật nào khiến toàn bộ ngành công nghiệp tranh nhau giành quyền chuyển thể. Thay vào đó, thị trường đang phân mảnh hơn. Những tài sản trí tuệ xuất phát từ cộng đồng người hâm mộ hoặc từ làn sóng tự xuất bản vẫn là nguồn nội dung đáng chú ý, trong khi dòng tiểu thuyết thương mại cao cấp dành cho các câu lạc bộ đọc sách vẫn là mảng được các đại diện văn học tích cực chào bán. Bên cạnh đó, nhiều biên tập viên cũng nhận thấy nhu cầu ngày càng tăng đối với các tác phẩm dịch trong thị trường sách tiếng Anh.
Không chỉ các nhà xuất bản, các nền tảng thư viện kỹ thuật số cũng xem hội chợ là cơ hội quan trọng để nắm bắt xu hướng toàn cầu. Brad Rose từ nền tảng Hoopla cho biết việc gặp gỡ trực tiếp các đối tác giúp họ hiểu rõ hơn những gì đang được xuất bản và nhu cầu thực tế của độc giả, đặc biệt trong bối cảnh ngân sách thư viện ở nhiều quốc gia đang bị thắt chặt.
Dù vậy, chủ đề gây tranh luận nhất tại hội chợ năm nay lại liên quan đến trí tuệ nhân tạo. Trong một phiên thảo luận về AI và ngành xuất bản, Keith Riegert từ Stable Book Group đã gây chú ý khi nói rằng bất kỳ ai không hiểu biết về AI có thể sẽ khó tồn tại trong thị trường lao động tương lai. Ông thừa nhận rằng bản thân cũng lo lắng về những tác động của công nghệ này đối với ngành xuất bản, nhưng cho rằng điều quan trọng là mọi người phải chuẩn bị để thích nghi.
Song song với những cuộc thảo luận đó, một nhóm gồm 10.000 tác giả đã tổ chức một cuộc phản đối nhằm lên tiếng về việc các công ty AI sử dụng tác phẩm của họ để huấn luyện mô hình ngôn ngữ mà không xin phép hoặc trả tiền bản quyền. Họ phát hành một cuốn sách rỗng mang tên Don’t Steal This Book, bên trong chỉ có danh sách tên của các tác giả tham gia, như một tuyên bố mạnh mẽ về quyền sở hữu trí tuệ.
AI cũng đang tác động trực tiếp đến một số lĩnh vực cụ thể của ngành xuất bản, đặc biệt là sách nói và dịch thuật. Roland Glasser, một dịch giả từ tiếng Pháp sang tiếng Anh, cho biết công nghệ này đã khiến ông mất đi nhiều công việc dịch thương mại có thu nhập cao như tài liệu quảng cáo hoặc hướng dẫn du lịch – những công việc vốn giúp ông có điều kiện tài chính để tập trung vào dịch văn học.
Dù phải đối mặt với nhiều thay đổi, cộng đồng xuất bản vẫn thể hiện khả năng thích nghi đáng kể. Hội chợ Sách London 2026 cho thấy ngành công nghiệp sách vẫn tràn đầy năng lượng, vẫn khao khát những câu chuyện mới và vẫn tin vào giá trị của việc gặp gỡ trực tiếp giữa con người với nhau. Và như Emma Lowe chia sẻ khi hội chợ khép lại, ban tổ chức hy vọng rằng năm tới sự kiện sẽ còn tốt hơn nữa, tiếp tục trở thành nơi kết nối những ý tưởng, những cuốn sách và những người làm nên thế giới xuất bản.
Bình luận (0)